Szlak Architektury Drewnianej – wspólny projekt trzech województw, to jedyne ze względu na różnorodność obiektów tak duże przedsięwzięcie w Europie i turystyczna, choć mało znana wśród zagranicznych gości, perełka regionu.

Pomysł utworzenia Szlaku Architektury Drewnianej, ocalającego prze zapomnieniem wiele zabytków architektury ludowej, powstał w 2001 roku z inicjatywy Województwa Małopolskiego. W projekt włączyły się dwa sąsiednie województwa – podkarpackie i śląskie. Dziś Szlak tworzą najbardziej unikatowe, najciekawsze i zachwycające różnorodnością zabytkowe obiekty drewniane. Wśród nich są nie tylko miejsca sakralne - kościoły, cerkwie, kaplice, dzwonnice ale i wiejskie chałupy, szlacheckie dwory czy spichlerze. W Małopolsce  Szlak Architektury Drewnianej liczy 1,5 tys. km, leży na nim 248 obiektów. W 2003 roku cztery kościoły drewniane z naszego województwa wyróżniono wpisem na Listę Światowego Dziedzictwa Kulturalnego i Naturalnego UNESCO. To świątynia pod wezwaniem Michała Archanioła w Binarowej, kościół św. Michała Archanioła w Dębnie Podhalańskim, kościół św. Leonarda w Lipnicy Murowanej oraz kościół św. Filipa i Jakuba w Sękowej.

Szlak jako produkt turystyczny
Małopolski Szlak Architektury Drewnianej jest dobrze oznakowany, a w internecie bez trudu można znaleźć informacje na temat poszczególnych tras i drewnianych zabytków. Przy kościołach i cerkwiach stoją tablice w trzech językach z mapką i informacjami na temat szlaku. W tym roku otwarto dwie nowe trasy turystyczne - wokół Limanowej i Wadowic. W tej chwili w naszym regionie jest ich w sumie sześć (trasa krakowska, tarnowska, podhalańska i nowosądecko-gorlicka).
Nie wszystkie obiekty znajdujące się na Szlaku są dostępne dla turystów przez cały rok. Wiele z nich to wciąż działające świątynie, zamykane w ciągu tygodnia na cztery spusty w obawie prze złodziejami. Najciekawsze zabytki są udostępniane dla zwiedzających w sezonie turystycznym. W tym roku (do 30 września) miłośnicy drewnianej architektury będą mogli zobaczyć ponad dwa razy więcej obiektów, niż przed rokiem. Wytypowane kościółki i cerkwie są otwierane przez trzy dni w tygodniu, na cztery godziny dziennie. W tym czasie zwiedzający będą mieli okazję zobaczyć wiekowe wnętrza, na co dzień zamknięte lub otwierane jedynie na nabożeństwa.

Konieczna promocja
Choć Szlak Architektury Drewnianej to turystyczna perełka, wciąż nie jest dobrze znany zagranicznym wycieczkowiczom. W ubiegłym roku dla zwiedzających udostępniono wnętrza 30 kościołów i cerkwi . Jak podaje Małopolska Organizacja Turystyczna, odpowiedzialna za promocję Szlaku - od czerwca do połowy października, kiedy obiekty były otwierane dla zwiedzających, z oferty skorzystało 80 tys. osób.
W 90 proc. byli to turyści krajowi, z czego większość z Małopolski. Jeśli chodzi o turystów zagranicznych, Szlak odwiedzali przede wszystkim Niemcy, Francuzi i Brytyjczycy. Największym zainteresowaniem cieszyły się cztery kościoły wpisane na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO, czyli zabytki w Binarowej, Dębnie Podhalańskim, Lipnicy Murowanej i Sękowej.
O Szlaku można poczytać na specjalnej stronie internetowej, wkrótce zostanie zaktualizowana mapa obiektów. Co roku na temat trasy wydawane są ulotki w języku polskim i angielskim. W tym sezonie ma być ich 90 tys.  W sumie na promocję Szlaku Architektury Drewnianej samorząd Małopolski przeznaczy w 2009 r. 450 tys. zł. Ciekawym pomysłem na promocję Szlaku jest cykl koncertów pod wspólnym tytułem „Muzyka zaklęta w drewnie”, odbywających się w zabytkowych wnętrzach. Pierwszy koncert z tego cyklu odbędzie się 20 czerwca o godz. 20. w amfiteatrze przy kościele św. Jakuba Apostoła w Więcławicach Starych. Kolejne koncerty odbywać się będą co tydzień, w soboty, od 20 czerwca do 5 września. Wstęp na wszystkie koncerty jest bezpłatny

Joanna Jałowiec