Przestrzenny system ochrony przyrody w Małopolsce tworzą tereny o zróżnicowanym statusie prawnym i różnych funkcjach. Są to: parki narodowe i krajobrazowe z otulinami, rezerwaty przyrody, obszary chronionego krajobrazu, pomniki przyrody, użytki ekologiczne, zespoły przyrodniczo-krajobrazowe i stanowiska dokumentacyjne, obszary NATURA 2000 oraz strefy ochronne wokół miejsc gniazdowania. Około 60 powierzchni województwa objęta jest prawną ochroną przyrody. Poza wymienionymi wyżej formami prawnej ochrony przyrody, na terenie województwa małopolskiego występuje również ochrona gatunkowa roślin, zwierząt i grzybów.

W Małopolsce znajdują się stanowiska gatunków endemicznych (endemity – gatunki roślin i zwierząt unikalne dla danego miejsca albo regionu, nigdzie indziej nie występujące naturalnie), a także m.in. jedyne na terenie kraju stanowiska występowania niektórych gatunków bezkręgowców i zwierząt kręgowych, np. specyficznej fauny jaskiń, wód czy terenów wysokogórskich – alpejskich.

Świat zwierząt województwa małopolskiego jest bardzo różnorodny. Z owadów najpospoliciej występują tu chrząszcze z rodzaju biegaczy i tęczników oraz ok. 310 gatunków motyli. Ryby w województwie występują przede wszystkim w prawobrzeżnych dopływach Wisły. Można wyodrębnić tu cztery krainy rybne: pstrąga, lipienia, brzany i leszcza. Z płazów na terenie województwa występują m.in.: salamandra plamista, kumaki, ropucha szara, rzekotka drzewna. Prawnie chronione gady w to: jaszczurka zwinka i jaszczurka żyworodna, padalec zwyczajny, zaskroniec zwyczajny i żmija zygzakowata. Różnorodny i bogaty skład gatunkowy ptaków (140 gatunków) ma istotne znaczenie biocenotyczne, a także jest interesujące dla przyrodników, oraz turystów, tym bardziej, że występują tam gatunki chronione i rzadkie.

Z pośród ssaków spotykamy pospolicie występującego zająca szaraka. Z rzędu gryzoni na obszarze całego województwa spotykamy wiewiórki i piżmaki, a z gatunków chronionych orzesznicę i bobra. Z  rzędu drapieżnych występują psowate, łasicowate i kotowate. Ich przedstawicielami są borsuk, wydra, kuna leśna, tchórz, wilk, lis, gronostaj, żbik. Z rzędu parzystokopytnych występują gatunki łowne takie jak: dzik, łoś, sarna i jeleń. W górach występują kozice, świstaki i niedźwiedź brunatny.

Roślinność naturalną tworzą przede wszystkim różnego typu lasy, fragmenty suchych muraw na płytkich kamienistych glebach, wydmy piaszczyste, oraz zbiorowiska szuwarowe, wodne i torfowiska.

Zapraszamy do odwiedzenia małopolski i odkrycia jej walorów przyrodniczych.

Zajrzyjcie także na stronę: przyroda.wrotamalopolski.pl